Văn mẫu lớp 12

Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Đề bài: Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Bài làm

Chiếc thuyền ngoài xa là một trong những tác phẩm xuất sắc nhất của Nguyễn Minh Châu khi viết về đề tài đời sống thế sự. Qua tác phẩm, nhà văn có những chiêm nghiệm sâu sắc về cuộc đời và nghệ thuật, phải nhìn nhận cuộc sống và con người một cách đa diện, nghệ thuật chân chính luôn gắn với cuộc đời và vì cuộc đời.

Nguyễn Minh Châu từ lâu cũng đã lại được đánh giá là nhà văn không ngừng trăn trở về số phận của người dân và trách nhiệm của nhà văn. Nhà văn Nguyễn Minh Châu cũng đã trở thành một trong những người mở đường xuất sắc cho công cuộc đổi mới văn học nước nhà sau 1975.

Tác phẩm ra đời trong hoàn cảnh lịch sử xã hội cụ thể. Sau cuộc kháng chiến chống Mĩ, đất nước được thống nhất nhưng đời sống văn hóa nhân sinh mà trước đây do hoàn cảnh chiến tranh không được chú ý đến nay cũng đã lại được đặt ra đòi hỏi văn học phải đổi mới. Tác phẩm có tình huống truyện độc đáo, mang ý nghĩa khám phá, phát hiện về đời sống. Điểm nhìn nghệ thuật đa chiều. Lời văn giản dị mà sâu sắc, nhiều dư vị.

Hai phát hiện của người nghệ sĩ tên Phùng mở đầu cho câu chuyện. Phát hiện một là bức tranh thiên nhiên. Với họa sĩ Phùng, đó là một cảnh đắt trời cho. Cảnh tuyệt đẹp, một bức họa kỳ diệu mà thiên nhiên ban tặng cho con người. Đó là một khoảnh khắc thật hiếm hoi chưa bao giờ Phùng thấy cảnh đẹp như vậy, suốt cuộc đời làm nghệ thuật của mình. Ví như một “bức tranh mực tàu” của một danh họa thời cổ với mũi thuyển, sương trắng, màu hồng hồng của ánh mặt trời chiếu vào. Đây là bức tranh thiên nhiên mang vẻ đẹp mĩ lệ, có màu sắc đường nét tươi mát và khoáng đạt của một vùng trời nước mênh mông nhưng vẫn mang hơi thở của cuộc sống. Tâm trạng của người nghệ sỹ: bối rối như bị bóp nghẹt trái tim. Xuất hiện của con người tạo hình ngồi im phăng phắc như tượng khum khum….” chính những điều này dường như cũng đã làm cho bức tranh sinh động có hồn hơn rất nhiều bố cục của bức tranh hài hòa, chặt chẽ.Qua đó ta khẳng định con người luôn là đối tượng khám phá, là trung tâm của nghệ thuật làm cho bức tranh thêm đẹp và “toàn bích”

Xem thêm:  Kể lại một kỉ niệm sâu sắc với người thân

Phùng khẳng định bản thân cái đẹp đạo đức vì đứng trước bức tranh toàn bích ấy Phùng như thực sự cũng đã lại khám phá thấy cái chân lí của toàn thiện, khám phá thấy khoảnh khắc trong ngần của tâm hồn. Tức là Phùng cảm nhận được cái đẹp ấy đã thanh lọc tâm hồn con người, thấy tâm hồn mình đột nhiên trong trẻo, tinh khôi. Cái đẹp chính là đạo đức. Cái đẹp luôn ở quanh ta nhưng ta phải biết khám phá và trân trọng mới thấy hết giá trị. Có lẽ rằng chính cái đẹp của nghệ thuật dường như lại luôn luôn thanh lọc tâm hồn con người, hướng đến cái chân, thiện.Cái đẹp đơn giản mà đạt đến sự toàn bích.

phan tich tac pham chiec thuyen ngoai xa cua nguyen minh chau - Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Phân tích tác phẩm Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu

Phát hiện thức hai là bức tranh đời sống của gia đình hàng chài. Cảnh tượng bất ngờ với sự xuất hiện của một người đàn bà xấu xí, mệt mỏi. Một người đàn ông to lớn, dữ dằn, đánh vợ một cách thô bạo. Phùng kinh ngạc đến thẫn thờ: “tất cả mọi việc đều xảy đến khiến tôi kinh ngạc đến mức trong mấy phút đầu, tôi cứ đứng há mồm ra mà nhìn”. Người nghệ sỹ như chết lặng, không tin vào những gì đang diễn ra. Vì anh không thể ngờ rằng đằng sau cái đẹp kì diệu của tạo hóa kia lại là một hiện thực phàng. Đằng sau cái đẹp tồn tại cái ác, cái xấu, cuộc đời này còn tồn tại nhiều mâu thuẫn và phức tạp. Nó như cứ chứa đựng bên trong mình biết bao nhiêu nghịch lí và nghịch lí xuất hiện ngay ở nơi khó ngờ nhất. Không thể đạo trật tự xuất hiện của hai bức tranh vì đây là dụng ý của tác giả. Nhà văn dặt cảnh tượng trời cho lên trước nhằm tạo vẻ bọc bề ngoài, che dấu bản chất thực của đời sống ở bên trong. Từ đó khẳng định: Đừng nhầm lẫn giữa hiện thực và bản chất. Đừng vội nhìn đời bằng cái nhìn đơn giản, một chiều bởi nghệ thuật – cái đẹp phải gắn liền với cuộc đời. Người nghệ sỹ không thể theo đuổi một nghệ thuật phù phiếm, xa rời thực tế mà nó phải gắn liền với cuộc sống đời thường nhất của của con người. Tình huống truyện độc đáo, mang ý nghĩa khám phá, phát hiện về đời sống. Điểm nhìn nghệ thuật đa chiều. Lời văn giản dị mà sâu sắc, dư ba.

Xem thêm:  Phân tích bài thơ Đất nước của Nguyễn Khoa Điềm

Câu chuyện của người đàn bà hàng chài ở tòa án huyện mang nhiều dư vị đặc biệt, khi được Phùng bênh vực, Phùng khuyên bà hãy lên tòa án huyện để có sự can thiệp của pháp luận đảm bảo sự công bằng. Lúc đầu bà có vẻ đồng ý nhưng sau lại từ chối. Đây là một người đàn bà vô danh, không tên, được tác giả gọi bằng một cái tên phiếm chỉ. Tuy không có tuổi cụ thể nhưng bà là người dân vùng biển chạc 40 tuổi, thô kệch, rỗ mặt, lúc nào cũng xuất hiện với khuôn mặt mệt mỏi gợi ấn tượng về cuộc đời lam lũ, nhọc nhằn. Bà thầm lặng chịu đựng mọi đau đớn, khi bị chồng đánh “ không hề kêu một tiếng, không chống trả, cũng không tìm cách chạy trốn” vì suy nghĩ của bà trên con đường mưu sinh rất cần có một người đàn ông khỏe mạnh. Vì vậy khi đến tòa án huyện bà quyết định không bỏ người chồng vũ phu ấy vì theo bà thời con gái không được ai yêu thương vì mình quá xấu, người chồng ấy đã để ý đến bà và điều quan trọng hơn là người đàn bà làm nghề chài lưới, phải cần có chỗ dựa. Lối tư duy ấy của bà lúc đầu khiến Phùng và đầu rất tức giận, tuy nhiên, sau cùng hai người cũng vỡ lẽ ra một điều, đó là không phải chỉ có pháp luật mới mang đến sự công bằng mà con người cần phải nhìn đời bằng sự thấu hiểu, sự quan sát thì mới thấy hết được cuộc sống. Qua đó nhân vật khẳng định không thể nhìn cuộc đời một cách đơn giải, một chiều mà phải nhìn nhận ở nhiều góc độ, thậm chí đặt mình vào vị trí của họ để hiểu cuộc đời.

Xem thêm:  Cảm nhận của anh (chị) về vẻ đẹp của dòng sông Hương qua tác phẩm Ai đã đặt tên cho dòng sông của Hoàng Phủ Ngọc Tường

Người đàn ông vũ phu có lẽ vì cuộc sống đói nghèo, vất vả quẩn quanh bao nhiêu lo toan, cực nhọc đã khiến anh con trai cục tính những hiền lành xưa kia” thành một người chồng vũ phu, một người dàn ông độc ác. Ông là nạn nhân của cuộc sống khổn khổ, là thủ phạm gây nên bao đau khổ cho chính những người thân của mình.

Trong gia đình khi lục đục thì đáng thương nhất là những đứa trẻ. Ở đây chị em thằng Phác bị đẩy vào tình huống khó xử khi mẹ chúng bị bố đánh đập hết sức dã man. Chị Phác là một cô gái yếu ớt và cản đảm, phải vật lộn để tước con dao trên tay thằng em, không cho nó làm việc trái với luân thường đạo lý. Cô bé lúc ấy là điểm tựa vững chắc của người mẹ đáng thương, biết chăm sóc mẹ khi ở tòa án huyện.Thằng Phác: thể hiện kiểu thương mẹ theo cái tính của đứa con trai vùng biển. Mạc dù hành động của nó khó chấp nhận nhưng đó cũng là biểu hiện của lòng thương mẹ dào dạt.

Bức tranh được chọn trong bộ lịch năm ấy.Tuy là bắc tranh đen trắng nhưng dược treo ở nhiều nơi, nhất là trong những gia đình sành nghệ thuật. Vì đằng sau bức ảnh hồng hồng của ánh sương mai là cuộc sống cực nhọc, lam lũ của con người.

Chiếc thuyền ngoài xa là biểu tượng của bức tranh thiên nhiên về biển và cũng là biểu tượng về cuộc sống sinh hoạt của người dân hàng chài. Chiếc thuyền ngoài xa là một hình ảnh gợi cảm, có sự ám ảnh về sự bấp bênh, dập dềnh của những thân phận, những cuộc đời sôi nổi trên sông nước.

Minh Anh

Post Comment